Home / علم / نیالیت

نیالیت

نیالیت (از نیا… و lilhos-سنگ) ، عصر نو سنگ، دورة آخرین عصر cنگ. نیالیت هزاره‌های 10-4 تا میلاد را دربر می‌گیرد. در تیرّیتاریة آسیای میانه، از جمله تاجیکستان امروزه به خزارة 5-3 تا میلاد تعلق دارد. در دوره‌های اوّل نیالیت آدمان از لایی ظرفها ساخته، در آتش می‌پختند. در این دوره کُلالی، بافیدگی و زورقسازی به وجود آمد. بالغة سنگی دسته‌دار در دورة آخر مازالیت کشفگردیده وسیع پهن شده، برای بنیاد چیله، کلبه و زورق آلت اساسی به شمار می‌رفت.

ادمان دورة نیالیت برابر شکار، ماهیگیری کردن، اینچنین با چارواداری نیز مشغول می‌شدند. آلات می‌هن­ت دوره‌های آخر نیالیت نسبت به دوره‌های اوّل سفتتر گردیده، شکل مویین را گرفت و در روی تخ­ته سنگها تییار کرده می‌شد. استخوان را به صفت پرمه استفاده می‌بردند. آدمان نیالیتی از پوس­ت هیوانات برای خود سر و لباس و پایفزال می‌دوختگی شدند. در آخرهای دورة نیالیت آدمان از فلزات ساختن آلات گوناگون محنت را یاد گرفتند.

در هزارة 5 تا میلاد مدنیّت نیالیت موافق آثار مدن و خواجگی به دو گروه تقسیم می‌شود: 1) مدنیّت دهقانان و چارواداران. 2) مدنیّت شکارچیان و ماهیگیران. در تیرّیتاریة تاجیکستان و ازبکستان باششگاه و قرارگاههای دورة نیالیت (مدنیّت کلتمنار، مدنیّت حصار، یادگاریهای آرشیالوگی کورتکّه، کوه بولیان، توتقوول و غیره) کشف و تدقیق شده‌اند.

دبیات: سریدنیّه ازیه و ایپاخ و کمنیه ا برانزы، مسکو- لنینگراد، 1966.

در بارمان

Инчунин кобед

بازاراف شوکت شریف‌افیچ

بازاراو شوکت شریف‌افیچ (تولد 16. 3. 1958، دوشنبه) ، اقتصاددان-منیجر تاجیک، د. ا. اقتصادی (2001). …